Kernprofiel
De fysiotherapie kent een breed beroepsprofiel waarin het vak, de context en de verschillende rollen van de fysiotherapeut zijn beschreven. Die breedte is een kracht: fysiotherapeuten werken in uiteenlopende settings, met verschillende patiëntgroepen. Tegelijkertijd maakt die breedte het beroepsprofiel ook kwetsbaar voor uiteenlopende uitleg. In praktijk blijkt dat dat het beroepsprofiel niet altijd op dezelfde manier worden geïnterpreteerd of toegepast. Dat is begrijpelijk, gezien de breedte van het vak en de verschillende contexten waarin fysiotherapeuten werken.
Daardoor kan er een verschil ontstaan in wat wordt gezien als de gezamenlijke basis van het vak en wat hoort bij verdere verdieping, verbreding of specialisatie. En daarbij is het niet vanzelfsprekend welke kennis, vaardigheden en professionele houding iedere startbekwame fysiotherapeut moet meebrengen. Het kernprofiel is ontwikkeld om daarin meer duidelijkheid te bieden. Het vervangt het beroepsprofiel niet en verandert de inhoud van het vak niet, maar maakt de kern ervan beter zichtbaar en beter hanteerbaar.
De gedeelde basis
Fysiotherapeuten werken met mensen bij wie het bewegend functioneren onder druk staat. Dat kan gaan om herstel na een blessure of operatie, maar ook om chronische aandoeningen, kwetsbaarheid, preventie, participatie of functioneren in het dagelijks leven. De context verschilt, maar de professionele kern blijft dezelfde.
In de kern draait het om het vermogen om bewegend functioneren te doorgronden, klinisch te redeneren en doelgericht te handelen, afgestemd op de patiënt en diens context. De fysiotherapeut kijkt daarbij niet alleen naar de klacht of het lichaam, maar naar de persoon als geheel: lichamelijke, psychologische en sociale factoren beïnvloeden elkaar voortdurend.
Die brede blik vertaalt zich in het dagelijks handelen. Fysiotherapeuten bewegen zich voortdurend tussen verschillende niveaus van functioneren: van lichaamsfuncties en structuren tot activiteiten en participatie, en van persoonlijke factoren tot invloeden uit de omgeving. Deze domeinen staan nooit los van elkaar, maar vormen samen het speelveld waarop het fysiotherapeutisch handelen plaatsvindt.
Het kernprofiel beschrijft deze gedeelde basis. Het maakt duidelijk wat iedere fysiotherapeut moet kennen, kunnen en professioneel laten zien om verantwoord te handelen.
Verduidelijken wat er al is
Het kernprofiel is nadrukkelijk geen nieuw beroepsprofiel. Het beroepsprofiel blijft het brede kader voor het vak. Het kernprofiel brengt daarbinnen scherper in beeld wat de gemeenschappelijke basis is. Het maakt bestaande verwachtingen concreet en benoemt scherper wat fysiotherapeuten, ongeacht hun werkveld of expertise, verbindt. Daarmee ondersteunt het fysiotherapeuten in het expliciteren van hun eigen vakmanschap, zonder dat het voorschrijft hoe zij moeten handelen.
Verbinding met praktijk en onderwijs
Doordat het kernprofiel de samenhang binnen het vak explicieter maakt, biedt het ook houvast in zowel de praktijk als het onderwijs. Het ondersteunt bij het duiden van startbekwaamheid en bij het verder ontwikkelen van professioneel handelen. Voor opleidingen maakt het scherper wat studenten aan het einde van hun opleiding moeten kunnen laten zien. Daarbij blijft het uitgangspunt dat fysiotherapeuten hun handelen altijd afstemmen op de situatie waarin zij werken. Het kernprofiel biedt richting, maar laat ruimte voor professioneel oordeel. Dat betekent niet dat het kernprofiel voorschrijft hoe opleidingen hun onderwijs moeten inrichten of hoe fysiotherapeuten in elke situatie moeten handelen. Het geeft richting aan de inhoudelijke basis van het vak, maar laat ruimte voor professioneel oordeel.
Ontwikkeld vanuit het vak
De fysiotherapie is voortdurend in beweging. Nieuwe inzichten, behandelmethoden en samenwerkingsvormen blijven het vak ontwikkelen. Het kernprofiel is tot stand gekomen in samenwerking met fysiotherapeuten, opleidingen en beroepsinhoudelijke verenigingen. Daardoor sluit het aan bij de praktijk én bij de ontwikkeling van het vak. Voor fysiotherapeuten zelf biedt dat herkenning en versterkt het besef van een gedeelde professionele basis.
Herkenbare basis voor de toekomst
Vanuit die gedeelde kern kunnen fysiotherapeuten zich verder verdiepen, verbreden of specialiseren. Of iemand nu als generalist werkt of zich heeft ontwikkeld binnen een specifiek domein, die ontwikkeling bouwt altijd voort op dezelfde fundamenten.
Zo blijft het uitgangspunt helder: één vak, met meerdere expertises, gebouwd op een gedeelde professionele basis.
Het kernprofiel is een verduidelijking en concretisering van het bestaande beroepsprofiel. Het kan worden gezien als een addendum: het voegt geen nieuwe inhoud toe, maar maakt explicieter wat al onderdeel is van het vak.
Het vervangt het beroepsprofiel niet en vormt geen nieuw normatief kader, maar ondersteunt de interpretatie en toepassing ervan.
Nee. Het kernprofiel introduceert geen nieuw kader, maar maakt het bestaande kader inzichtelijker en beter toepasbaar.
Het brengt bestaande elementen uit het beroepsprofiel en de beroepsstandaarden samen en maakt de onderlinge samenhang explicieter.
De basis van het vak is al vastgelegd in het beroepsprofiel en de beroepsstandaarden. Tegelijkertijd zien we in de praktijk dat deze kaders op verschillende manieren worden geïnterpreteerd en toegepast.
Het kernprofiel helpt om deze bestaande uitgangspunten explicieter en in samenhang zichtbaar te maken, zodat ze in verschillende contexten op een meer eenduidige manier kunnen worden gebruikt.
Het gaat dus niet om nieuwe inhoud, maar om duiding en toepasbaarheid.
Het kernprofiel is gekozen als middel omdat het:
- aansluit op bestaande documenten
- geen nieuwe normen introduceert
- ruimte laat voor context en ontwikkeling
Het biedt een gezamenlijk referentiepunt voor werkveld en onderwijs, zonder voorschrijvend te zijn.
Het beroepsprofiel vormt nog steeds een stevig en actueel fundament voor het vak.
De behoefte ligt niet primair in het aanpassen van dat fundament, maar in het verder expliciteren en toepasbaar maken ervan.
Een kernprofiel maakt het mogelijk om deze verduidelijking aan te brengen, zonder het beroepsprofiel zelf te wijzigen.
Ja. De ontwikkeling van het kernprofiel is gebaseerd op:
- evaluaties (o.a. meerjarenvisie)
- ledenraadplegingen
- signalen uit het werkveld
- gesprekken met opleidingen en andere stakeholders
- trajecten rond het landelijk opleidingsprofiel
Hieruit kwam een consistent beeld naar voren: behoefte aan meer explicitering, samenhang en houvast in de duiding van de basis van het vak.
Het kernprofiel is bedoeld voor meerdere doelgroepen:
- werkveld: als houvast bij professioneel handelen
- opleidingen: als referentiepunt bij duiding van de basis van het vak
- beroepsinhoudelijke verenigingen: als gemeenschappelijke basis
- externe stakeholders: voor een duidelijker beeld van fysiotherapie
Het is daarmee zowel intern als extern bruikbaar.
Veel vragen die binnenkomen raken aan dezelfde kern, bijvoorbeeld:
- wat kan van iedere fysiotherapeut verwacht worden?
- wanneer is aanvullende scholing passend?
- hoe verhoudt generalistische basis zich tot specialistische zorg?
- wie kan welke patiënt behandelen?
Deze vragen gaan niet over nieuwe inhoud, maar over duiding van bestaande kaders.
Het kernprofiel draagt bij aan:
- explicitering van de gedeelde basis van het vak
- meer samenhang tussen kennis, vaardigheden en professioneel handelen
- ondersteuning van een eenduidigere interpretatie in praktijk en onderwijs
- een herkenbare positionering van fysiotherapie
Meer informatie
Beroepsprofielen Fysiotherapie
Het Beroepsprofiel Fysiotherapeut beschrijft het beroep, het vakgebied en de vakbekwaamheid door middel van rollen en competenties. Daarnaast zijn er beroepsprofielen voor 13 specialismen.
Beroepskolom Fysiotherapie
De Beroepskolom van het KNGF beschrijft het beroep en de werkgebieden met de daarbij horende opleidingen. De beroepskolom is de basis van de beroepsprofielen.