Zorgen voor Mantelzorgers

Omdat je familie of vrienden bent, is het vaak logisch om voor elkaar te zorgen. Tegelijkertijd is het daarom soms ook lastig om 'nee' te zeggen. Van de anderhalf miljoen volwassen mantelzorgers voelt 1 op de 7 zich tamelijk zwaar tot zwaar belast. Dit zijn bijna 220.000 mensen!

Ziek ben je niet alleen

“Mijn vrouw kreeg een hersenbloeding. Het was spannend of en hoe zij hier uit zou komen. Gelukkig krabbelde ze vrij snel weer op. Ik was ontzettend blij en dankbaar dat ze er nog was. De rest, daar zouden we samen de schouders onder zetten.

Ik wist niet dat het toen eigenlijk pas begon. Het revalidatieproces, de zorgen en angst voor nog een hersenbloeding, de veranderingen in haar gedrag die anderen niet leken op te merken….

Iedereen vertelde mij hoe wonderlijk het was dat ze er zo goed uit was gekomen. De revalidatiearts complimenteerde ons over hoe goed we het samen deden. Dat was ook zo, maar het gaf mij ook het gevoel dat ik niet mocht ‘zeuren’.

Er was niemand die aan mij vroeg hoe het met mij was, hoe ik de situatie vond en wat ik nodig had. Zelf meldde ik mij ook niet. Mijn vrouw ging vrijwel meteen alleen naar de behandelafspraken. Ik ging niet mee omdat ik haar niet het gevoel wilde geven dat ik haar betuttelde. Ook ik was vooral bezig met hoe het met mijn vrouw ging en hoe ik haar zo goed mogelijk kon steunen.

Maar ik heb het wel gemist, hulpverleners die mij hielpen met het omgaan met de gevolgen van de hersenbloeding: hoe ik haar kon stimuleren en ondersteunen, wat ik wel en niet van haar kon verwachten, waar ik naartoe kon voor bepaalde hulp. Ik denk dat deze steun ons had geholpen om hierin samen beter onze weg te vinden. Ja, het voelt soms wel eenzaam.”

Twee belangrijke risicogroepen voor overbelasting zijn:

  1. Oudere mantelzorgers, boven de 75 jaar.
    Zij blijken extra kwetsbaar. Zij hebben zelf meer lichamelijke gebreken, vragen minder snel formele hulp, willen hun zorgbehoevende partner zo lang mogelijk thuis verzorgen en kunnen zich niet aan de zorg onttrekken, omdat ze in hetzelfde huis wonen.
  2. Jonge mantelzorgers die zorgen voor een (psychisch of lichamelijk) zieke ouder.
    Deze zorg gaat vaak ten koste van hun eigen ontwikkeling, studie en/of hobby. Ze lopen een hoger risico op depressie en verslaving.
     

De toolkit Mantelzorg voor paramedici geeft concrete handreikingen hoe professionals kunnen samenwerken met mantelzorgers en hen kunnen ondersteunen. De toolkit is bedoeld voor fysiotherapeuten, ergotherapeuten, oefentherapeuten en andere paramedici voor ondersteuning en samenwerking met de mantelzorger zodat deze minder risico loopt op overbelasting. 

Thea van Berk, eigenaar van praktijk Fysie in Zeist werkte mee aan de toolkit:

“Het in kaart brengen van de sociale omgeving van een cliënt is voor ons een standaard onderdeel tijdens een intake.  De toolkit verschaft nuttige tips om tóch ook die mantelzorger in beeld te krijgen en scherp te zijn op mogelijke overbelasting.
Uiteindelijk zijn we verder van huis als deze mantelzorgers omvallen en zélf cliënt worden. Ik vind ik bewustzijn over mantelzorgers en de zorgrol die zij vervullen echt belangrijk. Daarom raad ik mijn collega fysiotherapeuten aan deze toolkit te lezen. In het kader van sociale verantwoordelijkheid, als therapeut én als mens. “  


Hoe kun je mantelzorgers (nog) beter in beeld krijgen en met hen in gesprek gaan over hun rol in de behandeling en ondersteuning van de cliënt? Hoe herken je signalen van overbelasting? En wat zijn de behoeften van de mantelzorger? De toolkit helpt je op weg.

Naar de Toolkit mantelzorg voor paramedici
 

De toolkit is tot stand gekomen i.s.m. het Expertisecentrum Mantelzorg, Ergotherapie NL, de VvOCM en het KNGF.

Trefwoorden: