kngf---selectie---lr--051--mcklin-fotografie.jpg
12 februari 2021

FAST

Het FAST-project (Fysio-/oefentherapie Aanpak STroomlijning kwaliteitsstandaarden) heeft als doel om doelmatiger richtlijnen te ontwikkelen voor fysio- en oefentherapie.

KNGF en VvOCM werken samen met onderzoekers van het Radboudumc, Amsterdam UMC en Nederlands Kanker Instituut (NKI) Antoni van Leeuwenhoek. Ook werken we samen met patiëntvertegenwoordigers, medisch specialisten en andere paramedici. Hierdoor sluiten de richtlijnen goed aan bij andere beroepsgroepen en hebben we voldoende draagvlak in het zorglandschap.

1.           Aanleiding  
Vanuit het Systeemadvies Fysiotherapie en Oefentherapie is het steven vanuit KNGF en VvOCM om fysio-en oefentherapie terug te krijgen in de basisverzekering. Om dit te bewerkstelligen is richtlijnontwikkeling erg belangrijk. 

Richtlijnontwikkeling is een proces dat veel tijd en geld kost. We kunnen voor de fysiotherapie nooit richtlijnen ontwikkelen voor alle aandoeningen die we zien. Daarnaast bevatten veel richtlijnen gemeenschappelijke elementen, die eigenlijk van toepassing zijn voor patiënten met uiteenlopende aandoeningen. Daarom gaan we onderzoeken of we ook richtlijnen kunnen ontwikkelen die zich op deze gemeenschappelijke elementen richten in plaats van op een specifieke aandoening.

Bij de ontwikkeling van richtlijnen komen onderzoek, beschrijving en (aanbevelingen voor) toepassing van effectieve fysiotherapie bij elkaar. Met de huidige methodiek duren de ontwikkelingstrajecten van richtlijnen +/- 2 jaar; dit is te langzaam om voor alle aandoeningen die door fysiotherapeuten gezien worden richtlijnen te ontwikkelen. Snellere en efficiëntere richtlijnontwikkeling kan dus bijdragen aan de doelstellingen binnen het Systeemadvies.  

Om dit doel te bereiken heeft het KNGF subsidie ontvangen voor het project Fysio- en oefentherapie Aanpak Stroomlijning: het FAST project.

Dit project bestaat uit drie deelprojecten:

  • Ontwikkeling addendum op reguliere Richtlijnenmethodiek voor ontwikkeling van aandoeningsoverstijgende aanbevelingen en evaluatie op de methode
  • Pilot richtlijn Zelfmanagement
  • Pilot richtlijn Oncologie
     

2. Doel van project 
Het doel van het project is te onderzoeken of het mogelijk is om doelmatiger richtlijnen te ontwikkelen voor fysio- en oefentherapie.
We doen dit bijvoorbeeld met een richtlijn Oncologie die zich richt op generieke elementen in de oncologische zorg (domeinspecifiek niveau , los van het type tumor. Ook ontwikkelen we een richtlijn Zelfmanagement (generiek niveau), die van toepassing is voor alle patiënten bij wie zelfmanagementstrategieën worden toegepast, onafhankelijk van de aandoening. Deze twee richtlijnen dienen als pilot om te bepalen of deze manier van aandoeningsoverstijgende richtlijnontwikkeling (generiek en domeinspecifiek) mogelijk is en of dit richtlijnen oplevert die ook daadwerkelijk van waarde zijn voor fysiotherapeuten. Indien de methodiek voor het ontwikkelen van generieke en domeinspecifieke richtlijnen haalbaar en relevant voor het werkveld blijkt, kan deze in de toekomst toegepast worden voor de ontwikkeling van andere generieke en domeinspecifieke richtlijnen binnen de fysiotherapie.  

Richtlijnen geven handvatten voor fysiotherapeuten om goede zorg te kunnen leveren. Ook zijn ze belangrijk om de buitenwereld te laten zien wat de zorg van een fysiotherapeut inhoudt. Het is belangrijk om na te denken over hoe we het beschikbare geld zo doelmatig mogelijk kunnen inzetten, zodat we richtlijnontwikkeling ook in de toekomst kunnen borgen. Zo kunnen fysiotherapeuten optimaal gebruik maken van de laatste stand van zaken in wetenschap en praktijk en laten we de buitenwereld zien welke zorg we als beroepsgroep leveren.
 

3. Tijdspad (proces)

September - december 2020: voorbereidingsfase  

  • September 2020: Expertmeeting Richtlijnenmethodiek voor aandoeningsoverstijgend ontwikkelen van aanbevelingen
  • Invitational conferences oncologie en zelfmanagement met stakeholders om knelpunten in kaart te brengen
  • Oktober 2020: focusgroepen oncologie en zelfmanagement met therapeuten om knelpunten in kaart te brengen
  • November 2020 : concept-addendum op KNGF Richtlijnenmethodiek wordt opgeleverd
  • Werkgroep- en klankbordgroepbijeenkomsten zelfmanagement en oncologie om op basis van de knelpunten de uitgangsvragen vast te stellen die in de richtlijnen aan bod komen
  • December 2020: oplevering raamwerken zelfmanagement en oncologie met uitgangsvragen


December 2020- mei 2021: ontwikkelfase

  • Literatuuronderzoek voor beantwoording van uitgangsvragen
  • Feb – mei 2021: werkgroepen Zelfmanagement en Oncologie om op basis van literatuur en overige overwegingen aanbevelingen te formuleren
  • Mei 2021: oplevering conceptrichtlijnen zelfmanagement en oncologie 


Juni-augustus 2021: commentaarfase  

  • Juni – juli: Commentaar- en werkveldronde, waarbij therapeuten en andere stakeholders feedback kunnen geven op de concept richtlijn
  • Augustus 2021: werkgroepen zelfmanagement en oncologie beslissen over verwerking commentaren
  • Oplevering definitieve richtlijn  
  • Sept-dec 2021: autorisatie KNGF, VvOCM en externe partijen, implementatiefase Zelfmanagement en Oncologie en publicatie over FAST project 

4. Betrokkenen
KNGF werkt samen met de VvOCM en onderzoekers van het Radboudumc, Amsterdam UMC en Nederlands Kanker Instituut (NKI) Antoni van Leeuwenhoek. Ook werken we samen met patiëntvertegenwoordigers, medisch specialisten en andere paramedici. Hierdoor sluiten de richtlijnen goed aan bij andere beroepsgroepen en hebben we voldoende draagvlak in het zorglandschap.

Mitchell van Doormaal is vanuit het KNGF projectleider van het FAST-project. Andere leden van de projectgroep: Danielle Conijn (VvOCM), Elizabeth Mutubuki, Raymond Ostelo en Jesper Knoop (VUMC), Maike Sweegers en Martijn Stuiver (NKI-AVL), Philip van der Wees, Koen Verburg en Simone van Dulmen (Radboudumc) 

Addendum en procesevaluatie:
Deelprojectleider: Philip van der Wees (Radboudumc) 
Overige deelprojectgroepleden: Jesper Knoop (VUMC), Simone van Dulmen, Koen Verburg (Radboudumc), Mitchell van Doormaal (KNGF), Danielle Conijn (VvOCM) 

Richtlijn Zelfmanagement:
Deelprojectleider: Raymond Ostelo (VUMC) 
Overige deelprojectgroepleden: Elizabeth Mutubuki (VUMC), Mitchell van Doormaal (KNGF), Danielle Conijn (VvOCM) 

Richtlijn Oncologie:
Deelprojectleider: Martijn Stuiver (NKI-AVL) 
Overige deelprojectgroepleden: Maike Sweegers (NKI-AVL), Mitchell van Doormaal (KNGF), Danielle Conijn (VvOCM) 

Meer informatie en achtergrond
Op de website van ZonMw staat een beschrijving van het project.