E-health binnen de fysiotherapie

We zijn voorstander van de mogelijkheden die e-health toepassingen kunnen bieden aan cliënt of fysiotherapeut. E-health biedt volop kansen voor fysiotherapeuten om hun service / bereikbaarheid te verbeteren, de kwaliteit van zorg te optimaliseren en zorg op een meer efficiënte manier te organiseren.

E-health binnen de fysiotherapie

Binnen de gezondheidszorg gaat e-health voor een verandering van werkwijze zorgen. De ontwikkelingen gaan snel waardoor het moeilijk is om exact aan te geven waar de fysiotherapie over 5 jaar staat. Het is echter wel goed mogelijk om aan te geven op welke wijze de e-health-ontwikkeling een plek kan krijgen binnen het beleid van het KNGF.

Definitie e-health

E-health wordt gedefinieerd als het gebruik van ICT om gezondheid en gezondheidszorg te ondersteunen of te verbeteren. Voor de fysiotherapie zijn de volgende toepassingen te noemen:

  • apps en websites waarmee de cliënt bijvoorbeeld in staat gesteld wordt meer regie over z’n eigen aandoening te voeren;
  • interactie tussen fysiotherapeut en cliënt, zoals online afspraken maken, e-consults;
  • ondersteuning bij diagnostiek voor fysiotherapeuten;
  • ondersteuning van de behandeling zoals oefeningen thuis, monitoring en meetinstrumenten met sensoren (Wii, Kinect);
  • e-health tussen zorgverleners onderling (zoals expert-consult op afstand).

Prioriteit

Voor het KNGF ligt de prioriteit van e-health binnen de fysiotherapie bij toepassingen die de fysiotherapeut helpen in de zorg voor cliënten:

  • het ondersteunen van de werkzaamheden van de fysiotherapeut;
  • mogelijkheden voor contact tussen fysiotherapeut en cliënt;
  • e-health stelt de cliënt beter in staat regie over herstel / revalidatie van zijn eigen aandoening te hebben.

Voorwaarden

Het KNGF stelt de volgende voorwaarden aan e-health binnen de fysiotherapie:

  • er moet sprake zijn van een behandelrelatie- en -traject tussen fysiotherapeut en cliënt alvorens met e-health gestart kan worden, dat wil zeggen een relatie tussen fysiotherapeut en cliënt waarbij beiden elkaar kennen, elkaar hebben ontmoet en zo nodig elkaar weer kunnen ontmoeten, waarbij het contact normaal gesproken face-to-face verloopt en waarbij er beschikking is over een betrouwbaar medisch dossier;
  • digitale toepassingen voor de samenwerking tussen fysiotherapeut en cliënt zijn aanvullend op bestaande reguliere vormen van zorg. E-health wordt op maat en passend bij de cliënt ingezet;
  • het inzetten van e-health toepassingen door de fysiotherapeut gebeurt met inachtneming van algemene normen voor het waarborgen van privacy en vertrouwelijkheid. Deze normen zijn zeer van belang bij gegevensuitwisseling in de zorg en van groot belang voor de beroepsgroep en de cliënt;
  • noodzakelijk voor de acceptatie van e-health toepassingen is dat deze altijd zijn te koppelen aan, dan wel te integreren in het EPD van de fysiotherapeut.

Huidige en toekomstige toepassingen

In de toekomst zal er meer behoefte bij cliënten ontstaan om op digitale wijze contact met de fysiotherapeut te kunnen hebben. Daarnaast wordt door het grote gebruik van smartphones en tablets de cliënt beter in staat gesteld regie over zijn eigen gezondheid te voeren. Welke toepassingen zijn er al beschikbaar:

  • de cliënt heeft inzage in zijn of haar eigen behandelplan;
  • een e-consult via mail, telefoon of videoverbinding, waarbij er geen fysiek contact is tussen therapeut en cliënt;
  • digitaal aangeboden oefeningen;
  • informerende en interactieve apps en websites.

Veel van deze toepassingen moeten nog verder ontwikkeld worden om integratie binnen het cliëntendossier te realiseren.

Risico’s maar vooral kansen van e-health

Voor de meeste bestaande toepassingen is nog onvoldoende hard bewijs van positieve of negatieve effecten op kwaliteit van zorg, cliënttevredenheid of uitkomstmaten zoals tijd- en kostenbesparingen. Dit pleit enerzijds voor een kritische houding ten opzichte van met name complexe e-health interventies, zoals bijvoorbeeld zorg op afstand in plaats van face to face zorgverlening. Anderzijds mag dit geen drempels opwerpen voor innovatie en in gebruik nemen van vernieuwende toepassingen, die hun waarde nog moeten bewijzen.

Het KNGF is voorstander van de nieuwe mogelijkheden die e-health toepassingen kunnen bieden aan cliënt of fysiotherapeut. E-health biedt volop kansen voor fysiotherapeuten om hun service / bereikbaarheid te verbeteren, de kwaliteit van zorg te optimaliseren en zorg op een meer efficiënte manier te organiseren. De cliënt zal hier in belangrijke mate voordeel van hebben. Het is de taak van het KNGF om aan te geven hoe wet- en regelgeving van invloed zijn op e-health, alsmede om e-health te integreren als thema binnen de richtlijnontwikkeling.

Wel zal iedere nieuwe faciliteit binnen het gehele palet zorgvuldig moeten worden beoordeeld op kansen en risico’s. Deze beoordeling ligt voor diverse toepassingen buiten de verantwoordelijkheid van het KNGF. Medische websites en apps zijn er in vele soorten en maten. De kwaliteit en betrouwbaarheid van de geboden informatie en gegeven adviezen door derden is niet altijd gegarandeerd.